Arigatou (ありがとう) nghĩa là gì? Bảng các cách nói cảm ơn tiếng Nhật theo mức độ lịch sự
Đăng ngày: 2026-09-11
Tình trạng biên soạn: AI生成・ネイティブ未レビュー
ありがとう
arigatou
a-ri-ga-tô-ô
Arigatou (ありがとう) nghĩa là “cảm ơn”, nhưng tiếng Nhật có ít nhất 7 cách nói cảm ơn khác nhau về mức độ lịch sự, tùy vào người nghe và hoàn cảnh.
「ありがとう」系の感謝表現は丁寧度によって明確に使い分けられ、特に「恐れ入ります」「助かります」はビジネスの場で頻出だが教材では扱われにくい。ありがとうとどうもの違いそのものの深いニュアンス比較は別記事に譲り、本記事は感謝表現全体を丁寧度順に一覧化することに徹する。
Các cách nói cảm ơn trong tiếng Nhật được phân biệt rõ theo mức độ lịch sự, đặc biệt “Osoreirimasu” và “Tasukarimasu” rất hay dùng trong công việc nhưng ít được dạy. Phần so sánh sâu giữa Arigatou và Doumo được dành cho bài viết riêng; bài này tập trung liệt kê đầy đủ các cách nói cảm ơn theo thang độ lịch sự.
Có rất nhiều cách nói “cảm ơn” trong tiếng Nhật, không chỉ dừng ở “Arigatou”. Bài này liệt kê các cách nói cảm ơn phổ biến, xếp theo thang độ lịch sự, để bạn biết nên chọn câu nào tùy người nghe. Nếu tò mò riêng về sự khác nhau giữa “Arigatou” và “Doumo” — vì sao dùng nhầm hai từ dễ gây hiểu lầm — bài Arigatou và Doumo khác nhau như thế nào đi sâu vào đúng điểm đó.
Cách phát âm
Arigatou (ありがとう) đọc theo kiểu Việt gần đúng là "a-ri-ga-tô-ô".
Vài điểm cần chú ý khi đọc:
- Âm cuối "tou" là âm dài (trường âm), đọc kéo dài thành hai nhịp "tô-ô" chứ không phải một nhịp "tô" ngắn. Đọc ngắn thành "arigato" nghe sai và hơi cộc.
- Khi thêm "gozaimasu" phía sau (Arigatou gozaimasu), câu nói dài ra nhưng vẫn đọc liền mạch, không tách rời hai phần.
- "Doumo" (どうも) cũng có âm dài tương tự ở đầu: đọc là "đô-ô-mô", không phải "đô-mô".
Thang độ lịch sự
Bảng dưới xếp 7 cách nói cảm ơn phổ biến theo mức độ lịch sự, từ suồng sã nhất đến trang trọng, khiêm nhường nhất.
| Mức độ | Cách nói | Đọc kiểu Việt | Dùng khi |
|---|---|---|---|
| Suồng sã, mơ hồ | Doumo (どうも) | đô-ô-mô | Cấp trên nói với cấp dưới, giữa bạn bè rất thân; không rõ nghĩa nếu đứng một mình |
| Thân mật | Arigatou (ありがとう) | a-ri-ga-tô-ô | Bạn bè, người ngang hàng, người nhỏ tuổi hơn |
| Thân mật, hơi xin lỗi | Sumimasen (すみません) — dùng để cảm ơn | xư-mi-ma-xê-n | Khi ai đó phiền vì mình mà vẫn giúp, ví dụ nhường ghế, nhặt hộ đồ rơi |
| です・ます (chuẩn, an toàn) | Arigatou gozaimasu (ありがとうございます) | a-ri-ga-tô-ô-gô-za-i ma-xư | Đồng nghiệp, cấp trên, khách hàng, người mới gặp — dùng được với hầu hết mọi người |
| です・ます, nhấn mạnh được giúp | Tasukarimasu (助かります) | ta-xư-ka-ri ma-xư | Khi ai đó giúp đúng lúc mình đang khó khăn hoặc bận rộn |
| です・ます, việc đã xong | Arigatou gozaimashita (ありがとうございました) | a-ri-ga-tô-ô-gô-za-i ma-si-ta | Cảm ơn sau khi việc, cuộc gặp, hoặc sự giúp đỡ đã kết thúc |
| Trang trọng nhất, khiêm nhường | Osoreirimasu (恐れ入ります) | ô-xô-rê-i-ri ma-xư | Khách hàng, cấp trên rất cao, tình huống kinh doanh trang trọng |
Chi tiết riêng về khoảng cách giữa "Arigatou" và "Doumo" xem thêm ở bài Arigatou và Doumo khác nhau như thế nào.
Dùng trong tình huống nào
- Nhận sự giúp đỡ nhỏ hàng ngày: đồng nghiệp đưa tài liệu, nhân viên cửa hàng đưa túi đồ — "Arigatou" hoặc "Arigatou gozaimasu" là đủ.
- Ai đó giúp đúng lúc mình đang bận hoặc khó khăn: đồng nghiệp làm hộ một phần việc gấp, "Tasukarimasu" tự nhiên hơn "Arigatou gozaimasu" vì nhấn mạnh cảm giác được giải cứu.
- Giao tiếp công việc, khách hàng, cấp trên rất cao: "Osoreirimasu" hoặc "Arigatou gozaimasu" tùy độ trang trọng; "Osoreirimasu" còn dùng để mở lời khi làm phiền ai đó, không chỉ để cảm ơn.
Khi bạn cảm ơn, người Nhật thường không chỉ im lặng nhận — họ có những cách đáp lại quen thuộc sau:
Người Nhật sẽ nói gì với bạn
-
どういたしまして（どういたしまして）douitashimashite · đô-ô-i-ta-si-ma-si-têKhông có gì (đáp lại lời cảm ơn, hơi trang trọng)
-
いえいえ（いえいえ）ieie · i-ê-i-êKhông có gì đâu (thân mật, xuề xòa)
-
とんでもないです（とんでもないです）tondemonai desu · tô-n-đê-mô-na-i đê-xưĐâu có gì đâu ạ (khiêm tốn, phủ nhận công lao của mình)
-
こちらこそありがとうございます（こちらこそありがとうございます）kochira koso arigatou gozaimasu · kô-chi-ra-kô-xô-a-ri-ga-tô-ô-gô-za-i ma-xưChính tôi mới phải cảm ơn bạn (đáp lại khi cả hai bên đều được lợi)
-
気にしないでください（きにしないでください）ki ni shinaide kudasai · ki-ni-si-na-i-đê-kư-đa-xa-iĐừng bận tâm (khi việc giúp đỡ rất nhỏ, không đáng để cảm ơn nhiều)
Hội thoại mẫu
Bạn (đồng nghiệp vừa giúp việc gấp): 助かります、ありがとうございます。(Tasukarimasu, arigatou gozaimasu.) — Giúp tôi nhẹ gánh rồi, cảm ơn anh/chị nhiều. Đồng nghiệp: いえいえ、大丈夫ですよ。(Ieie, daijoubu desu yo.) — Không có gì đâu, ổn mà.
Bạn (nhân viên cửa hàng đưa lại đồ để quên): あ、ありがとうございます！(A, arigatou gozaimasu!) — À, cảm ơn anh/chị! Nhân viên: とんでもないです。お気をつけて。(Tondemonai desu. Oki wo tsukete.) — Đâu có gì đâu ạ. Anh/chị đi cẩn thận nhé.
Góc văn hóa Nhật Bản
Tiếng Việt có thể nói "cảm ơn" gần như trong mọi hoàn cảnh mà không ai thấy bất thường. Tiếng Nhật thì khác: số lượng cách nói cảm ơn nhiều đến vậy không phải vì ngôn ngữ rườm rà, mà vì mỗi cách nói mang một lượng thông tin xã hội riêng — nó cho người nghe biết bạn đánh giá công sức của họ lớn tới đâu, và bạn đặt bản thân ở vị trí nào so với họ.
"Osoreirimasu" (恐れ入ります) là ví dụ rõ nhất. Từ này không đơn thuần là "cảm ơn trang trọng" — gốc nghĩa gần với "tôi áy náy vì đã làm phiền/nhận ơn từ bạn". Vì vậy nó vừa dùng để cảm ơn, vừa dùng để mở lời trước khi nhờ vả ai đó việc gì ("Osoreirimasu ga..." — xin lỗi làm phiền, nhưng...). Nhân viên cửa hàng hoặc lễ tân khách sạn dùng từ này rất nhiều, vì nó thể hiện sự khiêm nhường của người phục vụ trước khách.
"Tasukarimasu" (助かります, gốc động từ 助かる — được cứu giúp, nhẹ gánh) mang sắc thái khác hẳn: không nói về công lao của người kia chung chung, mà nói cụ thể về cảm giác của người nhận — "tôi vừa được giải thoát khỏi khó khăn". Câu này tự nhiên nhất khi ai đó giúp đúng lúc mình bận hoặc kẹt việc, nghe ấm áp hơn "Arigatou gozaimasu" trong đúng tình huống đó — dùng sai chỗ (ví dụ cảm ơn một món quà) sẽ nghe hơi lạ vì không có yếu tố "được cứu" ở đó.
Một điều ít được nhắc tới: người Nhật cũng thường dùng "Sumimasen" (hay dịch là "xin lỗi") để cảm ơn, đặc biệt khi việc giúp đỡ khiến người kia phải bỏ công một chút — ví dụ ai đó nhặt hộ đồ vừa làm rơi. Lúc đó "Sumimasen" mang hàm ý kép: vừa cảm ơn, vừa áy náy vì đã khiến người kia phải làm việc đó. Đây là lý do người mới học tiếng Nhật hay bối rối khi nghe "Sumimasen" ở tình huống lẽ ra chỉ cần cảm ơn — không có gì sai, chỉ là một lớp sắc thái mà "cảm ơn" đơn thuần trong tiếng Việt không có.
Câu hỏi thường gặp
Dùng "Arigatou gozaimasu" cho mọi tình huống, bỏ hết các cách nói khác có được không? Được, đây là lựa chọn an toàn nhất khi chưa chắc nên chọn mức nào. "Arigatou gozaimasu" gần như không bao giờ bị coi là sai lễ nghi, dù chưa diễn tả hết sắc thái riêng như cảm giác "được cứu" của "Tasukarimasu".
"Sumimasen" nói ra có phải lúc nào cũng là xin lỗi không? Không. Khi dùng sau khi ai đó vừa giúp mình, "Sumimasen" thường mang nghĩa cảm ơn xen lẫn áy náy, không phải lời xin lỗi vì đã làm sai điều gì.
"Osoreirimasu" có thể dùng thay "Arigatou gozaimasu" hàng ngày không? Có thể, nhưng nghe khá trang trọng cho giao tiếp với bạn bè, người quen — phù hợp hơn trong môi trường kinh doanh, dịch vụ khách hàng, hoặc khi nói với người có vị trí rất cao.
Cụm từ liên quan
- Arigatou và Doumo khác nhau như thế nào, người Nhật nghe thấy gì khi bạn nói mỗi câu — /van-hoa/arigatou-doumo-chigai/
- Bản đồ nhanh cách xin lỗi và cảm ơn trong tiếng Nhật — /tu-dien/ayamari-kansha-iikata/ (đang chuẩn bị)
- Otsukaresama desu nghĩa là gì — /tu-dien/otsukaresama/
Thuộc chủ đề: Chào hỏi