Mai Nanbaa (マイナンバー) là gì? Thủ tục và câu nói khi làm việc với My Number ở Nhật
Đăng ngày: 2026-09-11
Tình trạng biên soạn: AI生成・ネイティブ未レビュー
まいなんばー
mai nanbaa
ma-i-na-n-ba-a
Mai Nanbaa (マイナンバー, My Number) là Số định danh cá nhân gồm 12 chữ số, được cấp cho người có đăng ký cư trú tại Nhật, dùng trong các thủ tục liên quan đến an sinh xã hội, thuế và phòng chống thiên tai.
マイナンバーの具体的な利用範囲や、どの場面で提示が必要になるかは制度や個人の状況によって異なる場合があるため、必ず公式情報や窓口で確認すること。
Phạm vi sử dụng cụ thể của My Number, và việc trường hợp nào cần xuất trình, có thể khác nhau tùy chế độ và hoàn cảnh cá nhân, vì vậy hãy luôn xác nhận qua thông tin chính thức hoặc tại quầy tiếp nhận.
Mai Nanbaa (マイナンバー) là cách gọi quen thuộc của Số định danh cá nhân — dãy 12 chữ số gắn với mỗi người có đăng ký cư trú tại Nhật, kể cả người nước ngoài. Bài này giới thiệu cách đọc, cách dùng trong đời sống, và đặc biệt là những câu nhân viên ngân hàng, công ty hay tòa thị chính có thể nói khi hỏi về My Number của bạn — điều mà các trang giải thích chế độ thường không nhắc tới.
Cách phát âm
Mai Nanbaa đọc theo kiểu Việt gần đúng là "ma-i-na-n-ba-a".
- Đây là từ mượn tiếng Anh (My Number) được viết bằng katakana, nên đọc gần với tiếng Anh gốc hơn là âm Hán-Nhật thông thường.
- Âm cuối "ba-a" kéo dài, không đọc ngắn thành "ba".
- Trong hội thoại hằng ngày, người Nhật gần như luôn dùng "マイナンバー" (Mai Nanbaa) thay vì tên gọi chính thức trong luật là "個人番号" (Kojin bangou — Số cá nhân). Bạn hầu như không cần dùng từ "Kojin bangou" khi nói chuyện.
Thang độ lịch sự
"Mai Nanbaa" là danh từ nên không có dạng suồng sã hay kính ngữ riêng như một câu nói. Điều thay đổi theo mức độ trang trọng là tên gọi được dùng:
| Cách gọi | Dùng khi | Ví dụ |
|---|---|---|
| Cách gọi thông dụng | Nói chuyện hằng ngày, ở quầy, trong công ty — dùng an toàn ở mọi nơi | Mai Nanbaa (マイナンバー) |
| Tên gọi chính thức | Xuất hiện trong luật, biểu mẫu hành chính, văn bản chính thức | Kojin bangou (個人番号) |
| Tên các loại giấy tờ liên quan | Phân biệt thẻ vật lý với số | Mai Nanbaa kaado (マイナンバーカード) — thẻ có ảnh; Tsuuchi kaado (通知カード) — giấy thông báo trước đây |
Mức độ lịch sự khi hỏi về My Number của bạn mới là điều bạn cần chú ý — xem bảng "Người Nhật sẽ nói gì với bạn" bên dưới để thấy cùng một câu hỏi được diễn đạt lịch sự thế nào.
Dùng trong tình huống nào
- Mở tài khoản ngân hàng lần đầu tại Nhật: nhiều ngân hàng cần xác nhận My Number theo quy định phòng chống rửa tiền và báo cáo thuế.
- Bắt đầu công việc mới: phòng nhân sự thường cần My Number để làm thủ tục bảo hiểm xã hội và khấu trừ thuế thu nhập.
- Làm thủ tục tại tòa thị chính: đăng ký cư trú, Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, các loại trợ cấp có thể liên quan đến My Number.
- Khai thuế cuối năm hoặc thủ tục liên quan đến hưu trí: một số biểu mẫu có ô ghi My Number.
Câu bạn có thể cần nói trong các tình huống trên:
| Câu bạn nói | kana | romaji | viPhonetic | Nghĩa |
|---|---|---|---|---|
| マイナンバーカードをまだ持っていません | まいなんばーかーどをまだもっていません | mai nanbaa kaado wo mada motte imasen | ma-i-na-n-ba-a-ka-a-đô-ô-ma-đa-mô-ttê-i-ma-xê-n | Tôi chưa có Thẻ My Number |
| マイナンバー通知書を紛失しました | まいなんばーつうちしょをふんしつしました | mai nanbaa tsuuchisho wo funshitsu shimashita | ma-i-na-n-ba-a-tsư-ư-chi-xô-ô-phư-n-si-tsư-si ma-si-ta | Tôi đã làm mất giấy thông báo My Number |
| マイナンバーカードの申請をしたいです | まいなんばーかーどのしんせいをしたいです | mai nanbaa kaado no shinsei wo shitai desu | ma-i-na-n-ba-a-ka-a-đô-nô-si-n-xê-ê-ô-si-ta-i đê-xư | Tôi muốn làm thủ tục xin Thẻ My Number |
| マイナンバーを確認したいです | まいなんばーをかくにんしたいです | mai nanbaa wo kakunin shitai desu | ma-i-na-n-ba-a-ô-ka-kư-ni-n-si-ta-i đê-xư | Tôi muốn kiểm tra lại số My Number của mình |
Đây là phần quan trọng nhất của bài này: những câu bạn sẽ nghe ở quầy ngân hàng, phòng nhân sự công ty, hoặc cửa sổ tiếp nhận tòa thị chính khi họ hỏi về My Number của bạn.
Người Nhật sẽ nói gì với bạn
-
マイナンバーを確認できるものはありますか（まいなんばーをかくにんできるものはありますか）mai nanbaa wo kakunin dekiru mono wa arimasu ka · ma-i-na-n-ba-a-ô-ka-kư-ni-n-đê-ki-rư-mô-nô-ha-a-ri-ma-xư-kaAnh/chị có giấy tờ nào để xác nhận My Number không
-
マイナンバーカードかマイナンバー通知書はお持ちですか（まいなんばーかーどかまいなんばーつうちしょはおもちですか）mai nanbaa kaado ka mai nanbaa tsuuchisho wa omochi desu ka · ma-i-na-n-ba-a-ka-a-đô-ka-ma-i-na-n-ba-a-tsư-ư-chi-xô-ha-ô-mô-chi-đê-xư-kaAnh/chị có mang Thẻ My Number hoặc giấy thông báo My Number không
-
こちらにマイナンバーをご記入ください（こちらにまいなんばーをごきにゅうください）kochira ni mai nanbaa wo gokinyuu kudasai · kô-chi-ra-ni-ma-i-na-n-ba-a-ô-gô-ki-nhu-ư-kư-đa-xa-iXin hãy điền My Number vào đây
-
マイナンバーカードの申請はお済みですか（まいなんばーかーどのしんせいはおすみですか）mai nanbaa kaado no shinsei wa osumi desu ka · ma-i-na-n-ba-a-ka-a-đô-nô-si-n-xê-ê-ha-ô-xư-mi-đê-xư-kaAnh/chị đã nộp đơn xin Thẻ My Number chưa
-
コピーを取らせていただきます（こぴーをとらせていただきます）kopii wo torasete itadakimasu · kô-pi-i-ô-tô-ra-xê-tê-i-ta-đa-ki ma-xưChúng tôi xin phép photocopy giấy tờ này
-
通知カードは現在使えない場合があります（つうちかーどはげんざいつかえないばあいがあります）tsuuchi kaado wa genzai tsukaenai baai ga arimasu · tsư-ư-chi-ka-a-đô-ha-gê-n-za-i-tsư-ka-ê-na-i-ba-a-i-ga-a-ri ma-xưGiấy thông báo My Number hiện có thể không còn dùng được trong một số trường hợp
Hội thoại mẫu
Nhân viên ngân hàng: マイナンバーカードはお持ちですか。(Mai nanbaa kaado wa omochi desu ka.) — Anh/chị có mang Thẻ My Number theo không? Bạn: はい、これです。(Hai, kore desu.) — Vâng, đây ạ.
Nhân viên ngân hàng: ありがとうございます。コピーを取らせていただきます。(Arigatou gozaimasu. Kopii wo torasete itadakimasu.) — Cảm ơn anh/chị. Chúng tôi xin phép photocopy. Bạn: お願いします。(Onegaishimasu.) — Vâng, nhờ anh/chị.
Góc văn hóa Nhật Bản
My Number ở Nhật được đối xử khá khác so với các loại "mã số cá nhân" ở nhiều nước: nó được coi là thông tin rất nhạy cảm về mặt quyền riêng tư. Vì vậy, gần như không ai đọc to My Number của mình ở nơi công cộng — cách xử lý phổ biến là viết vào biểu mẫu hoặc đưa thẻ để nhân viên photocopy, chứ không nói miệng con số. Nếu một nhân viên yêu cầu bạn "đọc số My Number" giữa quầy đông người, đó là tình huống khá bất thường so với thông lệ.
Một điểm hay gây nhầm lẫn là sự khác nhau giữa Tsuuchi kaado (通知カード — giấy thông báo My Number) và Mai Nanbaa kaado (マイナンバーカード — Thẻ Số định danh cá nhân / Thẻ My Number, có ảnh). Giấy thông báo là hình thức ban đầu, được gửi tự động để báo cho bạn biết số của mình; thẻ có ảnh là loại giấy tờ tùy thân đa năng hơn, cần đăng ký xin cấp riêng. Nhiều người vẫn chỉ có giấy thông báo mà chưa từng làm thẻ có ảnh — điều này không có gì bất thường, nhưng một số thủ tục có thể yêu cầu thẻ có ảnh thay vì giấy thông báo cũ, tùy từng nơi và từng thời điểm.
Việc công ty hỏi My Number của nhân viên không phải là công ty "tò mò" — đó là nghĩa vụ báo cáo thuế và bảo hiểm xã hội mà công ty phải thực hiện với cơ quan nhà nước. Bạn có thể yên tâm cung cấp khi được yêu cầu trong bối cảnh công việc chính thức (hợp đồng lao động, phòng nhân sự), nhưng nếu có nơi nào yêu cầu theo cách khiến bạn nghi ngờ, việc hỏi lại lý do sử dụng là hoàn toàn bình thường. Hệ thống My Number cũng đang dần mở rộng liên kết sang các lĩnh vực khác như bảo hiểm y tế; chi tiết và thời điểm áp dụng cụ thể khác nhau tùy từng người, nên nếu liên quan đến bạn, hãy xác nhận trực tiếp tại nơi bạn tham gia bảo hiểm.
Nội dung trên đây chỉ giới thiệu cách dùng phổ biến của My Number trong đời sống, không thay thế cho tư vấn chính thức. Phạm vi sử dụng, giấy tờ cần thiết và quy định cụ thể có thể khác nhau tùy thời điểm và hoàn cảnh cá nhân.
Thủ tục và quy định có thể thay đổi theo thời gian và từng địa phương. Vui lòng xác nhận thông tin mới nhất tại cơ quan chính thức hoặc quầy hướng dẫn trước khi thực hiện.
制度や手続きは時期・自治体により変わることがあります。実際の手続きの前に、必ず公式情報または窓口で最新情報をご確認ください。
Câu hỏi thường gặp
Người nước ngoài mới đến Nhật có được cấp My Number không? Về nguyên tắc, My Number thường được cấp sau khi hoàn tất đăng ký cư trú tại tòa thị chính. Thời điểm và cách nhận cụ thể có thể khác nhau tùy từng trường hợp, hãy xác nhận tại quầy tiếp nhận nơi bạn đăng ký cư trú.
Nếu làm mất Thẻ My Number hoặc giấy thông báo thì phải làm sao? Có thể cần báo mất và làm lại theo thủ tục riêng. Vì quy trình có thể khác nhau tùy tình huống, hãy hỏi trực tiếp tại tòa thị chính hoặc tham khảo thông tin chính thức để biết các bước cụ thể.
Cụm từ liên quan
- Chuyển nhà xong cần làm gì ở tòa thị chính (đăng ký cư trú) — /tu-dien/juuminhyou-toroku/
- Thẻ cư trú (Zairyuu kaado) là gì — /tu-dien/zairyu-card-towa/
- Bảo hiểm sức khỏe quốc dân là gì — /tu-dien/kokumin-kenkou-hoken/
- Thủ tục thông báo chuyển đến tại tòa thị chính — /tinh-huong/chuyen-den-shiyakusho/
Thuộc chủ đề: Thủ tục hành chính